(Slogan)

Việt Nam tìm cách mua hàng loạt Su-30K

Tờ Kommersant cho biết, một đoàn chuyên gia quân sự Việt Nam đã sang Belarus để bày tỏ ý muốn mua lại 18 máy bay Su-30K hiện đại hóa lên chuẩn Su-30KN với giá hấp dẫn.

Rosoboronexport đã tìm thấy một khách hàng tiềm năng để mua các máy bay chiến đấu Su-30K đang được sửa chữa tại nhà máy sửa chữa máy bay số 558 ở Baranavichy (Belarus), một nguồn tin giấu tên B tiết lộ với tờ Kommersant.

Theo nguồn tin này, một đoàn chuyên gia quân sự của Việt Nam đã tới thăm nhà máy 558 và bày tỏ sẵn sàng mua tất cả 18 máy bay Su-30K đã qua sử dụng.

Nếu Việt Nam bắt đầu các cuộc đàm phán cụ thể về hợp đồng này, đây sẽ là lần đầu tiên kể từ khi thành lập nhà xuất nhập khẩu vũ khí độc quyền nhà nước Rosoboronexport, có 2 công ty vũ khí của Nga phải cạnh tranh tại thị trường Việt Nam.

Trước đây, việc cung cấp các máy bay Su-30 cho Không quân Việt Nam đều được thực hiện ở nhà máy sản xuất máy bay ở Hiệp hội hàng không Komsomolsk-on-Amur, một thành viên của Tổng công ty Hàng không quốc gia Nga (UAC). Còn 18 máy bay Su-30K đang nằm ở Belarus và thuộc sở hữu của Tập đoàn hàng không Irkut, và công ty này không thuộc bộ phận của UAC.

Thực tế, vào giữa tháng 5/2012, một đoàn đại biểu quân sự Việt Nam đã đến Belarus để thảo luận, Kommersant dẫn nguồn tin B.

Cũng theo nguồn tin này, các chuyên gia Việt Nam đã thể hiện mong muốn được kiểm tra một vài máy bay chiến đấu, và sau đó công việc sẽ được bắt đầu khi có một lời đề nghị từ phía Nga. Các chuyên gia đánh giá rằng, Su-30K không phải là hoàn hảo, nhưng vẫn đủ tốt.

Nguồn tin B của nhà máy 558 tiết lộ thêm, đại diện phía nhà máy cố gắng thuyết phục họ (Việt Nam) rằng, nhà máy này có đủ tất cả những khả năng để thực hiện việc sửa chữa và hiện đại hóa các máy bay chiến đấu Su-30K theo yêu cầu cụ thể của Việt Nam.

Nguồn tin cũng nhấn mạnh rằng hai bên chưa thảo luận về việc mua lại. "Chúng tôi mong muốn sẽ sớm bắt đầu các cuộc đàm phán", ông này nói.

Đối với 18 máy bay Su-30K ở Belarus, Nga dự định sẽ bán với giá trị ít nhất là 270 triệu USD (khoảng 15 triệu USD đối với một máy bay đã được hiện đại hóa), nếu so sánh với giá trị hiện tại của 18 chiếc Su-30 mới (hơn 1 tỷ USD) thì đây sẽ là một con số rất khiêm tốn.

Nguồn B cũng tiết lộ, trong số các quốc gia có hợp tác kỹ thuật quân sự (MTC) thể hiện quan tâm tới việc mua lại 18 máy bay Su-30K không chỉ có Việt Nam, còn cả Sudan, và Belarus. Họ có xu hướng sử dụng nguồn ngân quĩ tài chính tối thiểu để nâng cấp cho các phi đội không quân của mình, đặc biệt để thay thế cho các loại máy bay đã lỗi thời như MiG-21, Su-22 ở Việt Nam.

Tuy nhiên, nguồn tin B dẫn lời từ Tổ hợp công nghiệm hàng không Nga cho biết, Bộ tài chính Nga đã từ chối không cấp khoản vay tín dụng cho Minsk (Belarus) để mua máy bay và yêu cầu phải thanh toán hợp đồng mà không phụ thuộc vào Belarus.

Giai đoạn thực tế để bắt đầu cuộc đàm phán đầu tiên với Việt Nam và Sudan được xem như một giải pháp dự phòng.

Nga đã cố gắng xoay sở để tìm được một khách hàng mua lại 18 máy bay Su-30K, và họ không thể vui mừng hơn khi đã có khác hàng là Việt Nam, nước mà trước đây chỉ mua các máy bay chiến đấu hoàn toàn mới.

Ông Konstantin Makiyenko, Phó Giám đốc Trung tâm Phân tích Công nghệ và Chiến lược đánh giá, giá trị của hợp đồng này là cực kỳ thuận lợi cho Việt Nam và họ (Việt Nam) có khả năng thực hiện được mong muốn mua 18 máy bay Su-30K với mức giá hấp dẫn.

Theo Kommersant, việc Irkut muốn bán số máy bay Su-30K mà không thông qua UAC chính là nguyên nhân để các lãnh đạo cấp cao của UAC phản đối việc thực hiện hợp đồng, họ cố gắng để bảo vệ được vị trí cung cấp các sản phẩm hàng không trong khu vực châu Á - Thái Bình Dương, mà cụ thể trong trường hợp này là Việt Nam.

Tuy nhiên, UAC sẽ rất khó khăn để thuyết phục được Việt Nam từ bỏ việc mua 18 máy bay Su-30K của Irkut - chủ yếu là do mức giá "quá hấp dẫn".

Ngoài ra, nguồn tin B tiết lộ thêm, Rosoboronexport đã xác định sẽ thực hiện hợp đồng Su-30K trong thời gian nhanh nhất.

Tuy nhiên, tiết lộ gây "sốc" của nguồn tin B nói rằng, vẫn còn 4 máy bay Su-30MK2 đang được sản xuất tại nhà máy ở đây. Bởi theo báo chí trước đó đưa tin, thì chỉ còn 1 chiếc máy bay Su-30MK2 được sản xuất để bù lại chiếc đã mất cho Không quân Việt Nam.

Nguồn tin B nhắc lại rằng, cuối tháng 11/2011, Không quân Ấn Độ đã vận chuyển các máy bay Su-30K bằng máy bay vận tải quân sự chuyển về nhà máy 558 ở Belarus, nơi số máy bay này sẽ được sửa chữa và nâng cấp lên chuẩn Su-30KN trước khi bán cho khách hàng thứ hai.

Năm 1996, công nghệ Nga lúc đó chưa đủ để tạo ra 18 chiến đấu cơ tiên tiến Su-30MKI mà Ấn Độ đã đề nghị mua. Vì vậy Nga đã sản xuất với cấu hình rút gọn là Su-30K. Nhưng sau đó Ấn Độ đã yêu cầu thay thế số máy bay Su-30K này bằng một số lượng tương tự máy bay Su-30MKI cấu hình cao cấp hơn và trả lại 18 chiếc Su-30K cho Tổng Công ty Irkut. Tuy nhiên, số máy bay này không được chuyển về Nga mà tới nhà máy sửa chữa 558 ở Baranavichy ở Belarus, nguồn tin B nói rằng việc này là để công ty nga tránh phải trả thuế hải quan khi nhập khẩu máy bay trở về Nga.

THU PHƯƠNG (ĐẤT VIỆT ONLINE)

___________________________________

Xem thêm


Quá trình tiến hóa của Su-30

Không hề tồn tại tên gọi Su-30, nhưng Su-30M, Su-30MK, Su-30MKI, Su-30MK2... là có thực, vì đây là phiên bản của dòng máy bay đa năng cải tiến từ Su-27 và Su-24 của Nga.

Cho đến cuối những năm 1980, các nhà khoa học, công nghệ của Nga mới cho ra đời hai loại máy bay hiện đại nhất thời đó là:Su-27 với phạm vi hoạt động rộng, khả năng không chiến cao và Su-24 với khả năng tấn công mặt đất, trên biển ưu việt.

Lịch sử của tên gọi Su-30M

Tuy nhiên, không quân Liên Xô khi đó đặt hàng thêm chiếc máy bay vừa có tầm hoạt động xa, khả năng không chiến như Su-27, lại vừa có khả năng tấn công mặt đất và các mục tiêu trên biển như Su-24. Nhận "đơn đặt hàng", các nhà khoa học Liên Xô đã cho ra đời chiếc SU-27 PU dựa trên khung thân của loại máy bay huấn luyện Su-27UB hai chỗ ngồi.

Với chuyến bay thử lần đầu tại Irkust, Su-27 PU đã tỏ rõ sự ưu việt so với các dòng máy bay Su-27. Được trang bị radar NIIP N001 và hệ thống buồng lái cải tiến với màn hình CRT thay vì đồng hồ, Su-27 PU giúp phi công dễ dàng phát hiện tấn công các mục tiêu trên mặt đất.

Ngoài ra, Su-27 PU còn được trang bị bộ phận tiếp dầu trên không cho phép hoạt động tầm xa hơn, còn hệ thống dò hồng ngoại IRST hỗ trợ các cuộc không chiến tầm gần hiệu quả hơn. Sau khi chính thức ra mắt, Su-27 PU đổi tên thành Su-30M và sản xuất hàng loạt. Chữ M là viết tắt của từ Modernize, có nghĩa là cải tiến. Trong lịch sử, tên gọi Su-30 gần như chưa hề tồn tại, dòng máy bay này khi mới ra đời đã mang danh cải tiến.

Su-30MK - "hàng để bán"

Năm 1993, tại hội chợ triển lãm hàng không Paris, Nga đã tung ra mẫu Su-30MK (Modernize Commercial - phiên bản thương mại cải tiến) dành riêng cho xuất khẩu. Su-30MK có khả năng mang đến 8,8 tấn vũ khí, cũng như thiết bị ngoại vi.

Ngoài các tên lửa đối không và bom không điều khiển, Su-30MK còn có thể mang thêm các loại tên lửa đối đất dẫn đường quang điện như tên lửa đối đất tầm xa Kh-29T, tên lửa đối đất tầm ngắn Kh-59T, tên lửa chống radar Kh-31P và tên lửa đối hải Kh-31A...

Ngoài ra, Su-30MK có thể mang theo hệ thống dẫn đường laser để sử dụng các loại vũ khí dẫn đường bằng laser như tên lửa Kh-29L và bom KAB-1500L. Ngay lập tức, Su-30MK đã nhận được sự quan tâm của nhiều quốc gia. Sau này, mỗi bản xuất khẩu đến từng quốc gia, Su-30 MK lại có những nâng cấp đáng kể để đáp ứng yêu cầu của khách hàng.

Su-30MKI, phiên bản cho Ấn Độ

Năm 1996, Ấn Độ đặt hàng 40 chiếc Su-30MK, phiên bản Su-30 MKI đã được thiết kế đặc biệt cho Ấn Độ với mục đích dành ưu thế trên không, bảo vệ không phận. Su-30MKI có một hệ thống radar nâng cấp với nhiều phụ tùng do phương Tây sản xuất. Ngoài ra, động cơ AL-31FP hiện đại có khả năng điều chỉnh hướng phụt, tạo ra lực đẩy lên tới 142,2 kN khi đốt nhiên liệu lần hai (con số này với Su-30M chỉ là 122,6 kN).

Đặc biệt hơn, phiên bản Su-30MKI của Ấn Độ còn được trang bị một cặp cánh canard (cặp cánh nhỏ phía trước cánh chính), giúp tăng khả năng thao diễn của bản lên rất nhiều lần.

Su-30MKK dành cho Trung Quốc

Tháng 12/2000, phiên bản khác của Su-30MK được cung cấp cho Trung Quốc với số lượng 10 chiếc có tên là Su-30MKK. Bản Su-30MKK được thiết kế đặc biệt cho các nhiệm vụ tấn công các mục tiêu trên mặt đất và mặt biển, vì thế nó không được trang bị động cơ phụt chỉnh hướng hay cánh canard như phiên bản Su-30 MKI đã được bán cho Ấn Độ. Su-30MKK được trang bị radar Tikhonravov NIIP N001 VE, phiên bản cải tiến của radar NIIP N001, cho phép tăng khả năng tấn công mặt đất.

Ngoài ra, Su-30MKK còn trang bị hệ thống cảm biến quang học OLS-30, cùng thiết bị quan sát Sura-K gắn trên mũ phi công, giúp tăng khả năng tác chiến; thiết bị định vị vệ tinh A-737 tương thích cả với hệ thống GPS của Mỹ và hệ thống Glonass của Nga. Buồng lái của Su-30MKK cũng được tân trang lại bằng các màn hình tinh thể lỏng hiển thị nhiều thông tin và giúp phi công thao tác dễ dàng hơn.

Năm 2003, sau khi nhận 76 chiếc Su-30MKK, Trung Quốc đặt hàng Nga trang bị cho họ một phiên bản nữa có khả năng đối hải chuyên nghiệp. Đó là lý do ra đời phiên bản Su-30MK2. Được nâng cấp và cải tiến từ Su-30 MKK, Su-30MK2 trang bị radar cải tiến và hệ thống dẫn bắn nâng cấp giúp điều khiển tên lửa đối hải Kh-31A chính xác.

Thời gian sau, Trung Quốc có đặt mua thêm 24 máy bay Su-30MK3 và 50 Su-33 nhưng vì Nga cho rằng, máy bay J-11B của Trung Quốc nhái thiết kế của Su-27, phạm luật bản quyền nên hợp đồng bị hủy bỏ. Phiên bản Su-30 MK2 sau đó đã được xuất khẩu cho một số nước khác với nhiệm vụ chủ yếu là tác chiến trên biển như Venezuela và Việt Nam.

Ngoài các phiên bản trên, dòng Su-30 còn có phiên bản Su-30MKM xuất khẩu cho Malaysia, với mục đích sử dụng tương tự Su-30MKI nhưng kém hơn về các đặc tính kỹ thuật.

Ngày nay, dù có tuổi trên 20 năm, nhưng Su-30 vẫn hoạt động hiệu quả, xứng đáng nhiệm vụ là át chủ bài của lực lượng không quân nhiều nước.

AN THÁI (ĐẤT VIỆT ONLINE)


Chuyên gia Hoa kiều so sánh Su-27/30 của VN và TQ

Cùng chủng loại, giống nhau cơ bản về tính năng nhưng Su-27/30 của Việt Nam chỉ tập trung sức mạnh vào một số nhiệm vụ chứ không đa dạng như nguyên bản.

Trên đây là nhận định của ông Andrei Chang, một chuyên gia quân sự gốc Hoa mang quốc tịch Canada. Ông là một cây bút kỳ cựu của Tạp chí quân sự Khán Hòa có trụ sở tại Canada, từng có nhiều bài viết về dòng máy bay Sukhoi có trong biên chế của Quân đội Nhân dân Việt Nam và Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc của ông Andrei Chang:

Trong biên chế Không quân Việt Nam có khoảng 12 chiếc Su-27SK và 4 chiếc Su-27UBK, Trung Quốc có khoảng 78 chiếc Su-27SK nhập khẩu trực tiếp từ Nga và không có chiếc Su-27UBK nào.

Đối với biến thể Su-30, Trung Quốc có trong biên chế khoảng 76 chiếc Su-30MKK, một biến thể Su-30MK phát triển riêng, ngoài ra, không quân hải quân nước này còn sở hữu 24 chiếc Su-30MK2.

Tính đến năm 2012, Không quân Việt Nam sẽ có khoảng 32 chiếc Su-30MK2, biến thể được thiết kế cho nhiệm vụ đánh biển. Xét ở tiêu chí số lượng, Không quân Trung Quốc đang có sự áp đảo, tuy nhiên, ông Andrei Chang nhận định lợi thế không hoàn toàn thuộc về Trung Quốc.

Các hợp đồng mua sắm tiêm kích dòng Su-27/30 giữa Trung Quốc và Việt Nam với Nga có khá nhiều điểm khác nhau, đầu tiên là phương thức thanh toán, sau đó là một số khác biệt trong thiết kế.

Trong khi Trung Quốc gần như phải thanh toán 100% cho các hợp đồng mua máy bay bằng USD, các hợp đồng với Việt Nam lại hoàn toàn ngược lại. Theo đó, hợp đồng mua 4 chiếc Su-30MK2 đầu tiên của Việt Nam trị giá 110 triệu USD, trong đó 70% giá trị hợp đồng được thanh toán bằng hình thức trao đổi hàng hóa, Việt Nam chỉ phải trả 30% giá trị bằng ngoại tệ.

Tuy nhiên, đó chưa phải là điều quan trọng nhất, 4 chiếc Su-30MK2V được chuyển giao cho phía Việt Nam là một biến thể tương tự Su-30MKK của Trung Quốc nhưng các máy bay này lại được thiết kế cho nhiệm vụ chiếm ưu thế trên không, phần mềm tấn công của 4 máy bay này không được cài đặt mang tên lửa chống hạm.

Theo một nguồn tin chưa được xác nhận từ Nga, Việt Nam đã hy sinh khả năng đa nhiệm của Su-27SK mà chỉ tập trung vào nhiệm vụ không đối không nhằm tạo nên lợi thế trước lực lượng không quân hùng hậu của đối phương.

Do chỉ tập trung vào nhiệm vụ chiếm ưu thế trên không, hoặc không đối hải chứ không hoàn toàn đa dạng như nguyên bản, các máy bay Su-27, Su-30MK2 của Việt Nam sẽ có nhiều lợi thế hơn, ông Chang nhận định.

Ông Chang lưu ý thêm, trong biên chế Không quân Việt Nam có hai chiếc Su-27PU được nhận trực tiếp từ Không quân Nga (bồi thường cho 2 chiếc Su-27SK bị rơi trên đường vận chuyển đến Việt Nam). Hai chiếc này chắc chắn có nhiều khác biệt so với các biến thể xuất khẩu.

Đến năm 2008, Việt Nam tiếp tục đặt hàng thêm 6 chiếc Su-30MK2V vào năm 2008, năm 2009 tiếp tục đặt hàng thêm 8 chiếc và đợt đặt hàng lớn nhất gần đây là 12 vào năm 2010. Tất cả các hợp đồng nói trên dự kiến sẽ chuyển giao đầy đủ cho Việt Nam vào năm 2012.

Vấn đề được ông Chang lưu tâm là có sự khác biệt lớn nào giữa các máy bay Su-30MK2 của Việt Nam và Trung Quốc hay không?

Nguồn tin công nghiệp hàng không Nga chỉ tiết lộ, Su-30MK2 của Việt Nam chỉ có vài “cải tiến nhỏ”, vậy cải tiến nhỏ ở đây là những gì?

Ông Chang cho rằng, những cải tiến nhỏ có thể cho phép máy bay Su-30MK2 của Việt Nam mang nhiều vũ khí hiện đại hơn so với Su-30MK2 của Trung Quốc, nhiệm vụ của các máy bay này là tập trung cho không đối hải.

Theo ông Chang, đường lối quân sự của Việt Nam chủ yếu tập trung vào nhiệm vụ ngăn chặn và phòng ngự. Một cuộc tấn công quân sự nhắm vào Việt Nam sẽ chỉ đến từ đường không hoặc đường biển, tập trung sức mạnh của các tiêm kích vào hai nhiệm vụ chính nói trên sẽ cho phép Việt Nam xây dựng một thế trận phòng ngự hiệu quả.

Với một lực lượng không quân nhỏ, ngay cả khi số lượng máy bay chiến đấu tiên tiến khá ít ỏi, nhưng nếu sử dụng đúng cách vẫn tạo ra một hiệu quả chiến đấu mạnh mẽ, đặc biệt nếu các máy bay này có khả năng tích hợp các hệ thống vũ khí hiện đại, ông Chang bình luận.

Ông Chang nhận định thêm, xét về đơn giá, Việt Nam đã mua máy bay Su-27SK với giá khoảng 31,5 triệu USD/chiếc. Đơn giá này cao hơn khoảng 3 triệu USD so với giá bán cho các quốc gia khác. Điều này có thể nhận định rằng các máy bay này có nhiều thiết bị hiện đại hơn mặc dù buồng lái vẫn theo kiểu những năm 1980.

Đối với máy bay Su-30MK2, sau khi thực hiện đầy đủ các hợp đồng, Việt Nam là quốc gia có nhiều máy bay Sukhoi nhất ở Đông Nam Á và đứng thứ 3 ở khu vực châu Á, sau Trung Quốc và Ấn Độ.

Sukhoi đã quyết định thành lập một trung tâm các máy bay Sukhoi tại Việt Nam để tiện cho việc bảo dưỡng cho Không quân Việt Nam và cả khu vực. (Thông tin này vẫn chưa được kiểm chứng vì theo một số nguồn tin, trung tâm nói trên đặt tại Malaysia.

Trong khi đó, các máy bay Su-27SK, Su-30MK2 của Trung Quốc phải thực hiện các hoạt động bảo dưỡng gián tiếp qua Ukraine (do sao chép bất hợp pháp Su-27 để chế tạo J-11). Tương lai Trung Quốc phải tự bảo dưỡng các máy bay của mình, ngay cả những hoạt động sửa chữa lớn đều phải tự thực hiện.

Bên cạnh đó, sự thay đổi trong tương lai của các máy bay Su-27, Su-30MK2 của Việt Nam chủ yếu đến từ hệ thống vũ khí.

Các máy bay Su-30MK2 của Việt Nam và Trung Quốc đều có khả năng mang tên lửa chống tàu Kh-31A, tên lửa hành trình không đối đất Kh-29TE tầm bắn 30km. Về vũ khí không đối không, cả hai bên đều được trang bị tên lửa không đối không tầm ngắn R-73, tên lửa không đối không tầm trung R-27. Trong khi Trung Quốc phải nhập khẩu tên lửa R-27T/R từ Ukraine thì Việt Nam lại được nhập khẩu các tên lửa này trực tiếp từ Nga. Loại tên lửa không đối không tầm trung hiện đại R-77 không được Nga bán cho cả hai bên.

Kết thúc bài viết của mình, ông Chang kết luận, lợi thế về số lượng đang nằm trong tay Trung Quốc nhưng lợi thế về sự đa dạng trong lựa chọn vũ khí hiện đại lại thuộc về Việt Nam.

Chỉ tập trung sức mạnh vào nhiệm vụ không đối không hoặc không đối hải có vẽ lỗi thời với xu hướng đa nhiệm của thế giới nhưng xét trên đường lối quân sự và những đối thủ tiềm tàng của Việt Nam thì đây là một lối đi hết sức đúng đắn, cho phép một số lượng máy bay khiêm tốn có thể bẽ gãy các đợt tấn công bằng đường không hay đường biển của đối phương.

QUỐC VIỆT (ĐẤT VIỆT ONLINE)

Ủng hộ Reds.vn
Copyright